İstanbul Barosu'na kayıtlı olan Avukat Mehmet Genç, mezun olduğu tarihten bu yana avukatlık mesleğini aralıksız olarak sürdürmektedir. İstanbul Barosu bünyesinde kurduğu avukatlık bürosuyla Ceza Hukuku, Miras Hukuku, Gayrimenkul Hukuku, Bilişim Hukuku başta olmak üzere birçok hukuk alanında avukatlık faaliyeti göstermektedir.
Devamını Oku
İhmali Davranışla Kasten Öldürme Suçu ve Cezası (TCK 83)
Kasten öldürme suçları çoğu zaman aktif bir hareketle işlenmektedir. Ateş etmek, bıçaklamak, boğmak veya başka bir saldırı gerçekleştirmek suretiyle kişinin yaşamına son verilmesi klasik kasten öldürme suçunun en bilinen örnekleridir. Ancak ceza hukuku yalnızca aktif davranışları değil, bazı durumlarda yapılması gereken bir hareketin bilinçli olarak yapılmamasını da suç olarak kabul etmektedir.
Türk Ceza Kanunu'nun 83. maddesinde düzenlenen ihmali davranışla kasten öldürme suçu, kişinin belirli bir yükümlülüğü bulunmasına rağmen müdahale etmeyerek ölüm sonucuna neden olması halinde gündeme gelmektedir.
Bu suç tipi uygulamada özellikle;
bakımından önem taşımaktadır.
İhmali Davranışla Kasten Öldürme Suçu Nedir? (TCK 83)
Türk Ceza Kanunu'nun 83. maddesine göre;
"Kişinin yükümlü olduğu belli bir icrai davranışı gerçekleştirmemesi dolayısıyla meydana gelen ölüm neticesinden sorumlu tutulabilmesi için bu neticenin oluşumuna engel olma yükümlülüğünün bulunması gerekir."
Bu düzenleme, herkesin değil yalnızca belirli kişilerin sorumluluğunu düzenlemektedir.
Çünkü her ölüm olayında herkesin müdahale yükümlülüğü bulunmamaktadır.
İhmali davranışla öldürme suçunun oluşabilmesi için failin mağduru koruma veya ölüm sonucunu önleme yükümlülüğüne sahip olması gerekir.
Garantörlük Yükümlülüğü Nedir?
İhmali davranışla öldürme suçunun temel kavramı "garantörlük" yükümlülüğüdür.
Garantörlük;
kişinin belirli bir tehlikeyi önleme veya belirli bir kişiyi koruma sorumluluğu altında bulunması anlamına gelir.
Yargıtay uygulamasında garantörlük;
Kanundan Doğan Garantörlük Halleri
Bazı kişiler kanun gereği koruma yükümlülüğü altındadır.
Anne ve Baba
Anne ve babaların çocuklarını koruma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Vasi ve Kayyımlar
Bakım ve gözetim sorumluluğu bulunan kişiler de garantör sayılmaktadır.
Sağlık Personeli
Doktorlar ve sağlık görevlileri meslekleri gereği belirli durumlarda müdahale yükümlülüğüne sahiptir.
Sözleşmeden Doğan Garantörlük Halleri
Bazı durumlarda koruma yükümlülüğü sözleşme ile doğmaktadır.
Örneğin;
sözleşmesel koruma yükümlülüğü altında olabilir.
Önceden Yaratılan Tehlikeden Doğan Sorumluluk
Kişi kendi davranışıyla bir tehlike yaratmışsa bu tehlikeyi ortadan kaldırmakla yükümlü olabilir.
Örnek Olay
Bir kişinin yüzme bilmediğini bildiği halde onu tehlikeli bir bölgeye götürmesi ve daha sonra yardım etmemesi durumunda sorumluluk gündeme gelebilir.
İhmali Davranışla Kasten Öldürme Suçunun Şartları
Bu suçun oluşabilmesi için belirli şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir.
Failin mağduru koruma veya sonucu önleme yükümlülüğü bulunmalıdır.
Failin sonucu önleyebilecek durumda olması gerekir.
Kişi ölüm sonucunun gerçekleşeceğini öngörmesine rağmen hareketsiz kalmalıdır.
Neticede mağdur hayatını kaybetmelidir.
İhmali Davranışla Kasten Öldürme ile Taksirle Öldürme Arasındaki Fark
Bu iki suç uygulamada sıklıkla karıştırılmaktadır.
Taksirle Öldürme
İhmali Davranışla Kasten Öldürme
Bu nedenle kast unsuru belirleyici rol oynar.
Örnek Olay 1
Bir anne, ağır şekilde hastalanan küçük çocuğunu günlerce hastaneye götürmemiş ve çocuğun ölümüne neden olmuştur.
Mahkeme olayın özelliklerine göre TCK 83 kapsamında değerlendirme yapabilir.
Örnek Olay 2
Bir cankurtaran, boğulmakta olan kişiyi görmesine rağmen kişisel husumeti nedeniyle müdahale etmemiştir.
Ölüm meydana gelirse ihmali davranışla öldürme hükümleri gündeme gelebilir.
Doktorların Sorumluluğu
Sağlık personeli hakkında açılan davalarda TCK 83 sıklıkla tartışılmaktadır.
Ancak her tıbbi hata ihmali davranışla öldürme anlamına gelmez.
Mahkeme;
ayrıca incelemektedir.
Anne ve Babanın Sorumluluğu
Yargıtay kararlarında özellikle çocuklara yönelik koruma yükümlülüğü büyük önem taşımaktadır.
Çocuğun;
gibi durumlar ağır sonuçlar doğurabilmektedir.
İhmali Davranışla Kasten Öldürmenin Cezası
TCK 83'e göre;
uygulanabilmektedir.
Mahkeme olayın özelliklerine göre ceza belirler.
Yargıtay'ın İhmali Davranış Konusundaki Yaklaşımı
Yargıtay kararlarında özellikle şu hususlar önem taşımaktadır:
Bu kriterler somut olay bazında değerlendirilmektedir.
Ağır Ceza Avukatı Açısından Savunma Stratejisi
İhmali davranışla öldürme davalarında savunmanın temel noktaları şunlardır:
iddialarıdır.
Çünkü bu unsurlardan birinin eksik olması suçun vasfını tamamen değiştirebilir.
Ana Rehber Yazımıza Göz Atın
Kasten adam öldürme gibi ağır ceza mahkemelerinin görev alanına giren dosyalarda, suçun nitelikli halleri, haksız tahrik indirimleri ve meşru müdafaa sınırları yargılamanın kaderini tayin eder. Somut olayın delillerinin doğru analiz edilmesi ve profesyonel savunma stratejilerinin kurulması hakkında daha kapsamlı, güncel ve detaylı bilgilere ulaşmak için Kasten Adam Öldürme Suçu ve Cezası başlıklı ana inceleme rehberimizi ziyaret edebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
TCK 83 nedir?
İhmali davranışla kasten öldürme suçunu düzenleyen maddedir.
Garantörlük yükümlülüğü ne demektir?
Bir kişinin başka bir kişiyi koruma veya belirli bir sonucu önleme sorumluluğu altında bulunmasıdır.
Her müdahale etmeme hali suç oluşturur mu?
Hayır. Failin hukuken müdahale yükümlülüğü bulunmalıdır.
Doktorlar TCK 83 kapsamında yargılanabilir mi?
Şartları oluştuğu takdirde evet. Ancak her tıbbi hata bu suçu oluşturmaz.
Anne ve baba çocuğunu korumazsa TCK 83 uygulanabilir mi?
Somut olayın özelliklerine göre uygulanması mümkündür.
Sonuç
İhmali davranışla kasten öldürme suçu, aktif bir saldırı olmaksızın yalnızca hareketsiz kalınarak işlenebilen özel suç tiplerinden biridir. Bu suçun oluşabilmesi için failin garantörlük yükümlülüğünün bulunması, müdahale imkanına sahip olması ve ölüm sonucunu önlememesi gerekir. Ağır ceza mahkemelerinde görülen bu tür davalarda delillerin doğru değerlendirilmesi ve profesyonel hukuki destek alınması büyük önem taşımaktadır.